खलनायक गोपाल...

"ऐ छामिया..." कुठल्याही हिंदी चित्रपटात हा संवाद ऐकला, की जाणकार प्रेक्षक हमखास म्हणतात, "या चित्रपटातला व्हिलन, नक्कीच रणजीत असणार...

पंजाबस्थित अमृतसरमध्ये गोपाल बेदी यांचा जन्म झाला. हो. गोपाल बेदी. म्हणजेच चित्रपट अभिनेते रणजीत. १९७० साली प्रदर्शित झालेल्या, "सावन भादो" या चित्रपटात एका छोट्या भूमिकेद्वारे त्यांनी हिंदी चित्रपटसृष्टीत पदार्पण केलं. त्यावेळी अभिनेते सुनील दत्त यांनी त्यांचा अभिनय पाहून त्यांना आपल्या आगामी, "रेश्मा और शेरा" या चित्रपटात संधी दिली. असं म्हणतात, की त्यांनी गोपाल बेदी हे नाव बदलून रणजीत नाव धारण करावं हे सुनील दत्त यांनीच सुचवलं...

दोन्ही चित्रपटात छोट्या भूमिका करणाऱ्या रणजीत यांना प्रसिद्धी मिळाली ती, "शर्मिली" या चित्रपटात त्यांनी साकारलेल्या नकारात्मक भूमिकेमुळे. त्यानंतर, "प्रेम प्रतिज्ञा", "रामपूर का लक्ष्मण", "हाथ की सफाई", "अमर अकबर अंथोनी", "गद्दार", "विश्वनाथ", "नमक हलाल", "सुहाग", अशा जवळ जवळ २०० चित्रपटांमधून रणजीत यांनी अनेक दमदार नकारात्मक व्यक्तिरेखा साकारल्या. एक प्रभावशाली खलनायक म्हणून लोकप्रियता मिळवताना रणजीत यांनी, "खजाना", "खोटे सिक्के", "३६ घंटे" अशा काही चित्रपटांमध्ये सकारात्मक छटा असलेल्या भूमिकाही निभावल्या...

१९९० आणि त्यापुढच्या काळात रणजीत यांनी सहायक खल व्यक्तिरेखा आणि चरित्र भूमिकांना जास्त पसंती दिली. "दुलारा", "सैनिक", "जय विक्रांता", "करण-अर्जुन", "आ गले लग जा" अशा अनेक चित्रपटातल्या खल आणि सहायक भूमिका रणजीत यांनी निभावल्या. सहायक आणि खल भूमिका निभावताना रणजीत यांच्या वाट्याला काही विनोदी भूमिकासुद्धा आल्या. "बंटी और बबली", "हाऊसफुल चित्रपट-मालिका", "सन ऑफ सरदार" अशा काही चित्रपटांमध्ये रणजीत यांनी साकारलेल्या विनोदी भूमिकांवर, त्यांनी कोणे एकेकाळी निभावलेल्या नकारात्मक भूमिकांची छाप दिसून आली...

१९९०च्या दशकात अभिनेते रणजीत एका वेगळ्या भूमिकेत प्रेक्षकांसमोर आले. ती भूमिका होती दिग्दर्शकाची. विनोद खन्ना अभिनीत "कारनामा" आणि राहुल रॉय अभिनीत "गजब तमाशा" या दोन चित्रपटांचं दिग्दर्शन रणजीत यांनी केलं. चित्रपटांनी तिकीट खिडकीवर मार खाल्ला, पण रणजीत यांच्या दिग्दर्शनाची मात्र स्तुती झाली. अभिनेते आणि दिग्दर्शक म्हणून मोठ्या पडद्यावर लौकिक मिळवणाऱ्या रणजीत यांनी, "जुनून", "गुल सनोबर", "घर एक सपना" अशा अनेकानेक मालिकांमधून विविध भूमिका साकारत छोटा पडदाही गाजवला...

आज १३ सप्टेंबर. आज गोपाल बेदी उर्फ प्रसिद्ध अभिनेते रणजीत यांचा वाढदिवस. हिंदी व पंजाबी चित्रपट आणि मालिकांमधल्या या जबरदस्त खलनायकाला वाढदिवसाच्या भरभरून शुभेच्छा...

"Once and for all... कभी कभी..."

@ अनिकेत परशुराम आपटे.